Këngëtaren nga Ulqini e vlerëson juria Top 10

Jonida Maliqi ka fituar çmimin e parë në edicionin e dhjetë të festivalit “Kënga Magjike”, me këngën
“Njëri nga ata”. Vendi i dytë i ka takuar Aleksandër Gjokës me këngën “Dashurisë së shkuar”, ndërsa
trofeun e vendit të tretë e ka rrëmbyer Soni Malaj me këngën “Shpirti im binjak”.
Në dhjetëshen e këngëve më të bukura, e vetmja kosovare ka qenë Eliza Hoxha, duke ndarë këtë vend
me këngëtaren nga Ulqini, Hana Cakuli. Nëntë vendet tjera i kanë fi tuar këngëtarët nga Shqipëria.

Dhjetë finalistët

1. Jonida Maliqi – “Njëri nga ata”
2. Aleksandër Gjoka – “Dashurisë së
shkuar”
3. Soni Malaj – “Shpirti im binjak”
4. Pirro Çako – “Anjushka”
5. Eneda Tarifa – “Zëri im”
6. West Side Family – “Mbi gjithçka
(nëse mundesh)”
7. Juliana Pasha – “Një mijë arsye”
8. Rosela Gjylbegu - “Tjetra”
9. Mariza Ikonomi – “Me sytë lart”
10. Hana Cakuli – “Simbol”
11. Eliza Hoxha – “Shko”

Enigma e historisë malazeze - Rasti i Shasit (11)

Periudha e perëndimit
Është e qartë se gjatë sundimit osman në Shas ndodhën pak gjëra. Pasi u vendos Perandoria, Porta e humbi interesin për bregdetin Adriatik, ndërsa aktiviteti u mbështet në zhvillimin e burimeve të pasura të brendshme të Ballkanit jugor si një rezervë për mish dhe për lëkurët për ushtrinë.
Nga fillimi i shekullit XV Shasi i dërgoi peticion Venedikut me lutjen për të fortifikuar qytetin për t`u mbrojtur nga turqit; për çështjen se deri ku shtriheshin zonat e tij të pasigurta do të merrej mendimi i peshkopit të Shkodrës. Pak më vonë peshkopi i Shasit u lavdërua dhe atij iu rikthyen tokat për sjelljen e mirë katolike.
Nga fundi i shekullit XV, kur pjesa më e madhe e Shqipërisë ishte nën sundimin osman, Venediku mbante Tivarin dhe Kotorrin, ndërsa katolicizmi u vendos mirë përgjatë bregdetit. Por aty nga vitet 1460, peshkopët e Shasit që nuk jetonin aty, por në Itali dhe Venediku hoqi dorë nga qyteti si pronoia. Kështu nga fundi i shekullit XIV Piloti, Shkodra dhe Sarda përshkruheshin si vende shumë të varfra, ndërsa nga fundi i shekullit XV, Shasi, Sarda dhe Drishti ishin bërë gërmadha.
Në një libër klasik udhëtimesh të fillimit të shekullit të kaluar shkruar nga një pikëpamje e fortë katolike prej konsullit francez vendas, “Sciassi” (Shasi) shquhet për një përshkrim evokativ të një qyteti të rrënuar që dikur kishte pasur kisha të panumërta. Autori i tij thotë se si përfytyronte një kryq mbi kishën e Marisë, ndërsa përsiat mbi fshatin bashkëkohës ortodoks dhe myslimanët “fanatikë” prej pushtimit osman. Degrandi kishte marrë zemër prej Mbretëreshës “franceze” dhe katolike Jelena kur përsiaste mbi “dominimin” serb, ndërsa pretendonte se “imponimi” serb i ortodoksisë mbi këtë rajon katolik nën Nemanjiqët kishte qenë jetëshkurtër.
Është e habitshme që konteksti i përshkrimit të tij të Shasit dhe qyteteve të tjera nuk është Mali i Zi, por shumë më tepër “Shqipëria e Epërme” e Edit Durhamit dhe rrethinat e Shkodrës.
Është e qartë se gjatë sundimit osman në Shasit ndodhën pak gjëra. Pasi u vendos Perandoria, Porta e humbi interesin për bregdetin Adriatik, ndërsa aktiviteti u mbështet në zhvillimin e burimeve të pasura të brendshme të Ballkanit jugor si një rezervë për mish dhe për lëkurët për ushtrinë. Gjithsesi, tregtia e rëndësishme e kripës do të ruhej në të njëjtin nivel, me gjithë kushtet e trazirave tipike për rajonin.
Është e habitshme që konteksti i përshkrimit të Shasit dhe qyteteve të tjera nga Degrandi nuk është Mali i Zi, por shumë më tepër “Shqipëria e Epërme” e Edit Durhamit dhe rrethinat e Shkodrës.
Koha Javore

Kontribut për njohjen e historisë së Klleznës

Mbi librin më të ri të Dedë Ndoc Filipajt “Mali i Brisë - Kllezna në traditën popullore”
Autori përmes rrëfimeve e bisedave me pleqtë e vendit mbi historinë e moçme të Klleznës dhe përmes vargjeve - këngës, herë-herë edhe në versione, i frymëzuar nga shumë ngjarje dhe vepra fisnike të bashkëvendasve të tij, jo vetëm se shleu një borxh ndaj kombit të vet në përgjithësi, por në veçanti e bëri të pavdekshme një pjesë të traditës popullore të Malit të Brisë - trevë me popullatë shqiptare, me një histori sa të lavdishme aq edhe krenare në kultivimin, begatimin dhe ruajtjen e identitetit kombëtar.
Pas ribotimit të tretë të librit “Me mall të kujtoj”, Dedë Ndoc Filipaj nga fshati Kllezën e Poshtme, komuna e Ulqinit, i cili që në rini jeton në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, lexuesve shqiptarë u dhuroi veprën e re “Mali i Brisë - Kllezna në traditën popullore”. Ky mërgimtar i devotshëm, i apasionuar me vendlindjen e tij, ku i kaloi vitet e rinisë, edhe pse në moshë të thyer (lindi në vitin 1929), mbajti premtimin e dhënë: “Nëse Ai i Larti të më mbajë gjallë e në gjendje të mirë shëndetësore do të merrem me historinë e Malit të Brisë”. Dhe ja, kjo vepër që tashmë e kemi në dorë, e botuar nga Enti Botues “Gjergj Fishta”, është një dëshmi e sprovuar se mosha dhe përgatitja arsimore nuk janë pengesa të pakapërcyeshme për një krijues, i cili ka vullnet të fortë, dashuri të madhe dhe është i përkushtuar me gjithë shpirt e zemër për të lënë gjurmë për të mirë brenda mundësive të tij psikike e fizike.
I vetëdijshëm për këtë, autori i këtij libri, siç e quan ai “të vogël”, mori penën dhe i radhiti në letër shumë kujtime e ngjarje nga vendlindja, bazuar në gojëdhënat e pleqve të kohës, të trashëguara dhe të ruajtura brez pas brezi, të cilat paraqesin një kontribut të çmuar për njohjen e historisë së Klleznës, respektivisht të fshatit të Brisë.
Autori përmes rrëfimeve e bisedave me pleqtë e vendit mbi historinë e moçme të Klleznës dhe përmes vargjeve - këngës, herë-herë edhe në versione, i frymëzuar nga shumë ngjarje dhe vepra fisnike të bashkëvendasve të tij, jo vetëm se shleu një borxh ndaj kombit të vet në përgjithësi, por në veçanti e bëri të pavdekshme një pjesë të traditës popullore të Malit të Brisë - trevë me popullatë shqiptare, me një histori sa të lavdishme aq edhe krenare në kultivimin, begatimin dhe ruajtjen e identitetit kombëtar.
Dedë Filipaj me këtë botim, krahas historisë shkruan edhe për toponimet dhe mikrotoponimet në Kllezën sipas traditës gojore, për shpërnguljen e hershme që nga viti 1600 e këndej në Ulqin, Tivar, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Australi, Belgjikë, Francë, Gjermani, Prishtinë e gjetkë.
Një pjesë të konsiderushme të librit ia ka kushtuar këngëve me motive të ndryshme, kushtuar Klleznës, bijve dhe bijave të saj, bilbilit, qyrlykut, dallëndyshes, skifterit grabitqar, rrëshajave, sokolit, fluturës, thneglës, pleshtit, bukulës, miut, marimangës, peshkut, pinikut, arave, kënetave, frysës, kallamit, kashtës së rrëgotës, lëkonit në liqe, nënës, pranverës, vjeshtës, shkozave, dhive, lisit, ferrëkuqes, ferrmanës, frashnit, shelqes, plepit, qershisë, hardhisë, rrushit çylek e pemëve të tjera.
Autori një kapitull të veçantë ua ka kushtuar edhe këngëve të trimërisë dhe këngëve folklorike, me të cilat edhe përmbyllet libri. E gjithë kjo histori e Klleznës e bazuar në gojëdhënë që i ofrohet lexuesit është burim me vlerë i nevojshmëm, i domosdoshëm dhe i mirëseardhur për të tjerët që do të merren me një histori të mirëfilltë të këtij populli i cili, siç shprehet autori, “ka hequr të zitë e ullirit qysh në kohën e romakëve”. Andaj duhet përgëzuar autorin për këtë angazhim dhe kontribut për Klleznën që e do aq shumë.
Gj. Gjonaj
Koha Javore

Politikat agrare dhe zhvillimi rural në Mal të Zi

Sigurimi i ushqimit - prioritet parësor i politikës agrare
Bujqësinë e Malit të Zi dhe sigurimin e ushqimit në përgjithësi, në kohë të fundit e karakterizojnë reformat intensive, të cilat shkojnë në tri drejtime kryesore:
-reforma legjislative dhe harmonizimi me Acquis communautaire të BE-së;
-reforma e politikës agrare,përdorimi gradual i instrumenteve të Politikës së Përbashkët Agrare (CAP) të BE-së;
-reforma institucionale,forcimi i institucioneve ekzistuese dhe formimi i institucioneve të reja për zbatimin e politikës agrare dhe harmonizimin e rregullativës në praktikë.
Në sektorin e reformës legjislative janë miratuar një mori ligjesh në sigurimin e ushqimit, veterinari, në mbrojtjen shëndetësore të bimëve, në prodhimin e fidaneve dhe matrialit mbjellës etj. Krahas miratimit të ligjeve të reja, Ministria e Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ekonomisë Ujore e Malit të Zi, përcjell disa prarime me rëndësi: ligjet duhet të kenë rregullativë të avancuar juridike për zhvillim të mëtutjeshëm të zhvillimit bujqësor; që vendimet ligjore të jenë të zbatueshme në praktikë dhe të jenë në përputhje me parimet e Bashkimit Europian dhe OBT (Organizatës Botërore të Tregëtisë). Pra, ligjet e reja paraqesin hapa të rëndësishëm për kufizimin e rregullativës ligjore për zhvillim të mëtutjeshëm.
Projektligji për bujqësi dhe zhvillim rural në kapitullin e parë, si kulmi i ligjit për bujqësi parasheh: zhvillimin e bujqësisë dhe zonave rurale, formimin e kushteve për stimulimin bujqësor, aktivitetet shtesë në bujqësi, format e organizimit në bujqësi, punët me interes publik, formimin e Agjencisë për pagesë, si dhe regjistrat dhe evidencat me rendësi jetike për bujqësi dhe zhvillim rural.
Në kapitullin e dytë janë përkufizuar qellimet e politikës agrare, në përputhje me Strategjinë, si dhe parimi që politika nacionale të miratohet e implementohet në tri nivele: i pari është Strategjia, i dyti Programi Nacional dhe i treti Agrobuxheti, me të cilin politika agrare zbatohet në shkallë vjetore. Gjithashtu ky ligj parasheh edhe obligimin e hartimit të raportit vjetor për realizimin e këtij dokumenti.
Kapitulli i tretë-Masat e politikës agrare, ndahet në katër grupe kryesore: politikën e çmimeve, të zhvillimit rural,të punëve me interes publik dhe transfertat sociale të prodhuesve bujqësorë.
Në politikën e çmimeve Mali i Zi është i orientuar për konceptin i cili me efikasitet do të zbatojë zhvillimin bujqësor nëpërmjet pagesës direkte për krerë në blegtori dhe për ha (hektar) sipërfaqe për prodhimtarinë bimore, por janë të parapara edhe masat dhe instrumentet për stabilizim të tregjeve. Këto masa janë të përshtatura me standardet ndërkombëtare që ka si obligim Mali i Zi, në përputhje me parimet e OBT-së, e njëkohësisht përcjell reformat më të reja të Politikës së Përbashkët Agrare të BE-së.
Vendin kryesor në politikën agrare e zënë masat e zhvillimit rural, të cilat janë të përshtatura me parimet e reja dhe me perspektivat e politikës së zhvillimit rural të Bashkimit Europian, të miratuara në vitin 2005. Ligji parasheh që kjo politikë të zbatohet përmes katër grupeve kryesore, siç është rasti në BE.
Grupi i parë është orientuar në rritjen e konkurrencës për prodhuesit bujqësorë, para së gjithash përmes përkrahjes me investime në bujqësinë primare dhe në industrinë përpunuese-agroindustri, pastaj investimet për zbatimin e politikës së tokës, përkrahjes në zbatimin të standardeve ndërkombëtare, organizimin dhe lidhjen e prodhuesve bujqësorë me njëri tjetrin, si dhe forcimin e zinxhirit të përgjithshëm në sigurimin e ushqimit nëpërmjet forcimit të integrimeve. Ligji, sipas formës së rregullativës më të re të Bashkimit Europian,vëndos dhe definon përkrahjen për investime, aqë gjerësisht saqë do të jetë përkrahja më e madhe financiare, sidomos gjatë periudhës para anëtarësimit kur dhe është e domosdoshme të implementohen standardet e përshtatshme, posaçërisht për investime në bujqësinë primare.
Grupi i dytë bazohet në menaxhimin pronësor të resurseve, dhe ligji përkufizon përkrahjen e zonave me mundësi të kufizuara për bujqësi (zonave më pak të përshtatshme për zhvillim bujqësor), të masave agroekologjike, gjegjësisht të masave që janë të përshtatshme me mbrojtjen e ambientit jetësor, ku vend të veçantë zënë bujqësia organike dhe integrale. Pastaj shfrytëzimin e resurseve gjenetike, shfrytëzimin e kullotave si dhe masat e pylltarisë me qëllim të valorizimit të sipërfaqeve të caktuara me shkurre dhe të cilat në të shumtën e rasteve janë të përfshira nga zjarri.
Në grupin e tretë janë masat të cilat do të përmirësojnë cilacësinë e jetës në fshat, nëpërmes rregullimit të infrastrukturës dhe programeve për zhvillim të fshatit, e të cilat do të zgjerojnë aktivitetin ekonomik në zonat rurale jo vetëm përmes aktiviteteve të prodhuesve bujqësor por edhe përmjet përkrahjes së zhvillimit të ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme, përmes turizmit në zonat rurale etj.
Përmes grupit të katërt të zhvillimit rural duhet afirmuar dhe përkrahur vetëqeverisjet lokale si dhe organizatat e grupet e tjera.
Komponenti i tretë me rëndësi për politikën agrare bazohet në përkrahjen financiare të realizimit të punëve me interes publik. Pra, praktika e shteteve të zhvilluara ka treguar se nuk ka zhvillim të mirë pa përkrahje efektive institucionale. Kjo është posaçërisht me rëndësi në procesin e anëtarësimit në BE, sepse bujqësia është sektori që më së tepërmi kërkon përshtatje me parimet e BE-së. Nga kjo del se Ligji në kapitullin kryesor njeh dhe përkufizon punët me interes publik, të cilat do të financohen nga masat stimuluese, gjegjësisht nga agrobuxheti: punët e shërbimeve, punët profesionale në blegtori dhe prodhimtari bimore, projektet dhe analizat shkencore si dhe arsimimi në bujqësi.
Komponenti i katërt i politikës agrare bazohet në transfertat sociale për prodhuesit individualë (familiarë).
Përkrahja në formën e shtesave për pleqëri, e cila gjithashtu drejtohet në plotësimin e njërit nga qëllimet e përgjithshme të politikës agrare: përmirsimi i standardit jetësor për popullsi dhe zhvillimi i përgjithshëm rural gjithashtu ka gjetur vend në këtë ligj. Ligji gjithashtu parasheh lehtësime për sigurimet sociale të prodhuesve bujqësorë. Me këto komponente politika agrare plotëson dhe zgjeron në përgjithësi njëllojshmërinë ligjore për të gjithë popullatën, pavarësisht se në çfarë zone gjeografike jetonë ajo dhe pjesëtarët e së cilës me ligjin e deritanishëm nuk kanë qenë në mundësi t’i realizojnë këto të drejta.
Kapitulli i katërt përkufizon qartë shfrytëzuesit e përkrahjes për bujqësi, mënyrën dhe procedurat e implementimit të politikës agrare. Është parashikuar formimi i Agjencisë për pagesë në bujqësi i cili do të marrë të gjitha obligimet për realizimin e përkrahjes për bujqësi dhe zhvillim rural, si nga buxheti shtetëror, po ashtu edhe nga donacionet, sidomos përkrajha IPARD në periudhën para anëtarësimit.
Organizimi i prodhuesve bujqësorë është i paraparë në kapitullin e pestë, ngjashëm me format në organizatat moderne europiane, në organizata bujqësore, në organizatat ndërsektoriale etj.
Në kapitullin e gjashtë paraqitet cilësia e prodhimeve bujqësore.
Kapitulli i shtatë përmban aktivitete të tjera shtesë, që për herë të parë parshihkohën me ligj, me qellim të shfrytëzimit sa më të mirë të mundësive prodhuese dhe fuqisë punëtore.
Parashihet gjithashtu Këshilli Nacional për Bujqësi dhe Zhvillim Rural si forum profesional dhe konsultativ për dhënien e ndihmës në propozimin dhe realizimin e politikës agrare.
Në Projektligjin e ri zënë vend edhe regjistrat dhe evidencat, të cilat janë të domosdoshme për funksionimin e përkrahjes së sistemit bujqësor dhe përshtatjen me sistemin që funksionon në Bashkimin Europian.
Duke patur parasysh se Ligji (projektligji) merret si kulm, shumë çështje do të përkufizohen me nënakte ligjore.
Për zbatimin e këtij ligji është e nevojshme të sigurohen të ardhurat buxhetore,në kuadër të Strategjisë së sigurimit të ushqimit dhe zhvillimit të zonave rurale, që i ka miratuar Qeveria e Malit të Zi.
Mr Enis Gjokaj
Koha Javore

Në Ostros diskutohet për problemet aktuale në arsim

Ostros - Drejtorët e shkollave fillore të Regjionit të Jugut të Malit të Zi mbajtën të martën në Shkollën Fillore “Gjergj Kastrioti - Skënderbeu” në Ostros mbledhjen e aktivit, në të cilën diskutuan për probleme të ndryshme të arsimit.
Në takim u diskutua sidomos për çështjet aktuale të arsimit, siç është gjendja e vështirë materiale në shkollë.
Temë e diskutimit ishte edhe mësimi inkluziv si dhe ngritja profesionale e mësimdhënësve në shkolla.
Drejtori i Shkollës Fillore “Gjergj Kastrioti Skënderbeu” në Ostros, Beqir Berjashi, i informoi pjesëmarrësit me biografinë e këtij institucioni i cili po përgatitet të shënojë 80-vjetorin e themelimit të tij.
Ai theksoi se kushtet mjaft të mira të kësaj shkolle janë krijuar edhe falë ndihmës së pushtetit lokal të Tivarit, gjë që ka ndikuar në arritjen e rezultateve të lakmueshme.

Kohapress

ulqin

Historia e Ulqinit të Vjetër - Reliktet e Olciniumit

Reliktet e Olciniumit
Duke parë me kujdes globe e harta të dimensioneve të ndryshme, sytë më shkuan tek qyteti Olcinium dhe qyteti tjetër i vjetër më i afërt i saj Scodra, Scutari (Shkodra), të cilat gjendeshin brenda shtrirjes gjeografike të fjalës ILLYRICUM
Periudha e kohës antike dhe mesjetës, sipas mendimeve faktike të shumë studiuesve vendas dhe te huaj, është e mbushur me shumë ngjarje dhe episode interesante për vetë jetën e qytetit të Ulqinit. Nga thellësia e shekujve, banorët vendas gojë me gojë kanë përcjellë historinë e Ulqinit të vjetër, që rrënjët e saj të lashta i ka në veriperëndim të Ulqinit të sotshëm në katundin Krruç. Ulqini për herë të parë përmendet në dokumentet historike të vitit 1376, ku një banor i quajtur Milgost Kovaçi, që pa se një varkë po udhëtonte në ujërat e qetë të Detit Adriatik, buzë brigjeve të Ulqinit.
Ky argument historik përforcohet më së shumti nga dokumentet e vjetra të periudhës venedikase, e cila mendohej se është fundosur tek Ada e Krruçit. Hipoteza është e mbështetur edhe në disa dëshmi të dokumentuara, që i përkasin periudhës së hershme dhe që kanë lënë gjurmë ndër shekuj deri në ditët tona. Megjithëse ka shumë mendime gjithsesi, nuk përjashtohet fakti të ketë ekzistuar qyteti antik. Këtë lokalitet e dëshmuan edhe zbulimet e rëndësishme arkeologjike që u bërë nga ekspedita e historianëve të lashtësisë gjatë verës së vitit 1984.

Konturat e Olciniumit
Gjurmët e jetës së vendasve dhe lulëzimit të civilizimit asokohe u zbuluan në villa rustica luksoze, që daton antikën e vonë, e cila mendohet se i përket ndonjë njeriu të pasur asokohe. Kjo ekspozitë mundi të zbulojë dhe faktojë edhe burime të tjera historike, sikurse ishin relike ose gjurmë të pjesëve të banimit, të cilat tregojnë se ka pasur banjë luksoze dhe afreske ose mozaiku që tregon nivelin e lartë të artit për kohën në këtë trevë të banuar nga banorët autoktonë.
Këtë e përforcojnë edhe gjetjet e fundit arkeologjike prej materialit të qeramikës dhe një seri monedhash të perandorëve të kohës, duke filluar të cilët, kanë sunduar e jetuar si të gjithëpushtetshëm mes shekujve V e VI mbas Krishtit. Edhe muret e kohës ilire që gjenden në Kala, janë ndër zbulimet dhe dëshmitë e vijimësisë së lulëzimit të trevës asokohe, duke qenë kësisoj një qendër e rëndësishme tregtare dhe banimi asokohe.
Natyrshëm mund të them se nëse do të vijonin ekspeditat arkeologjike në mënyrë të zgjeruar, sigurisht që nuk do të përjashtohej mundësia e zbulimit të burimeve të reja arkeologjike, që patjetër do të shoqëroheshin edhe me informacione të panjohura më parë, të periudhave të hershme, duke na dhënë hartë të re me dëshmi për shumë pikëpyetje dhe hipoteza të debatueshme, që ende sot janë të pazgjidhura përfundimisht mbi fundosjen e Oleotoposit 2200 vjet para epokës së Krishtit.
Me sy të lirë nëse shikohet nga aeroplani në vështrimin fiziko - gjeografik ujëdhesa Ada e Krruçit ka pak a shumë pamjen e një gadishulli i futur në thellësi të ujërave të kaltra të detit Adriatik, duke krijuar kështu pamjen e një kështjellë natyrore.
Nëse shikohet me kujdes shfaqet një pamje piktoreske dhe e vështruar nga lart gadishulli i vogël laget nga të tria anët me ujë. Gjiri i plazhit ose i Ulqinit të Vjetër në ditët e sotme frekuentohet shumë nga vizitorët e huaj, të cilët me kënaqësi vizitojnë edhe rrënojat e kalasë dhe konturat e Olciniumit.
Tërmetet e njëpasnjëshme që kanë përfshirë brigjet bregdetare të Adriatikut lindor dhe të trevave shqiptare gjatë shekujve, kanë sjellë edhe ndryshimin e konfiguracionit të saj. Kështu në disa zona bregdetare terrori ka pësuar ulje ndërsa në disa të tjera ngritje (procesi i lëvizjet epirogjenike) dhe ulëse.
Kështu brigjet bregdetare të plazhit të Patokut në Laç (Krujë), kanë pësuar ulje (pasojë e lëvizje epirogjenike me tendencë ngritje dhe ulje në disa territore të Shqipërisë përgjatë bregdetit Adriatik e Jon, shënimi im J.F.I.) dhe si pasojë është përmbytur, ku uji është futur në thellësi të steresë (tokës) dhe e kundërta ka ndodhur në disa zona të tjera të vijës bregdetare lindore të detit Adriatik.

Ulqini i Vjetër përmendet nga viti 1376
Nga ana tjetër, dihet se Shqipëria bën pjesë në zonat sizmike me aktivitet të vijueshëm. Për pasojë, shohim se gjatë periudhave të hershme të historisë, lëvizjet sizmike (tërmetet) kanë sjellë për pasojë gjatë shekujve të mëparshëm fundosjen e shumë qyteteve antike bregdetare. I tillë është qyteti antik Dyrrahu (Durrësi i Vjetër), këmbët e së cilës (pra muret e vjetra) sot gjenden të zhytura në ujërat e kastra të Detit Adriatik. Këtë fat ka pasur edhe Ulqini i Vjetër, që si vijë lineare nuk është shumë portave të mureve nënujore të Durrësit.
Sipas burimeve arkivore historike, Ulqini i Vjetër përmendet për herë të parë në traktet ose dokumentet e hershme aty nga viti 1376. Gojëdhëna popullore vendase e përforcon edhe më shumë këtë fakt historik, kur si shembull përmendet emri i një banori të saj, i quajtur Milgost Kovaçi, i cili, pa me sytë e tij, se në ujërat detare të bregut të Ulqinit po lundronte e qetë një varkë, që për çudi nuk kishte asnjë njeri që po e drejtonte atë. Varka ecte mbi valët e detit, shoqëruar nga rrezet e diellit veror. Ai e vështronte dhe mahnitej…
Ky përshkrim është bërë në gjuhën latine, që asokohe ishte mbizotërues në burimet historike të kohës dhe në të njëjtën kohë shërben edhe si dëshmi arkivore interesante për të gjithë historianët dhe studiuesit e kohës dhe deri në ditët tona.
Emri i qytet më vonë bëhet i zakonshëm në përdorimin e përditshëm në shumë harta udhëtarësh vendas dhe të huaj, ku Ulqini i Vjetër lexohej si qendër banimi nga të gjithë. Dhe kjo u bë një rutinë e zakonshme deri në fund të shekullit XVIII, ku syri i arkeologëve dhe studiuesve të toponimeve shikonte emërtimin Dolcigno Cecchio dhe shpesh Alt Dulcigno në shekullin XIX.
Gjatë një vizite që kam bërë disa herë në një librari (Public Library, 42 Street and Fifth Avenue) në Menheten (Nju-Jork), në një nga sallat e saj kam parë disa harta të vjetra dhe globe realizuar shumë shekuj më parë, por që ruhen me kujdes si fond i pasur historik. Duke parë me kujdes globet e harta të dimensioneve të ndryshme, sytë më shkuan tek qyteti Olcinium dhe qyteti tjetër i vjetër më i afërt i saj Scodra, Scutari (Shkodra), të cilat gjendeshin brenda shtrirjes gjeografike të fjalës ILLYRICUM.

Qyteti gjendet i fundosur tek Ada e Krruçit
Pra, rrënojat e Ulqinit të Vjetër, ruhen si relikte edhe në burimet ose dokumentet historike të kohës venedikase. Aty shpesh përmendet edhe gojëdhëna popullore, që ka mundur të mbijetoi deri në ditët tona edhe nga dëshmitë përsëritëse të banorëve vendas, të cilët me krenari flasin për evolucionin e historisë së emrit të qytetit të lashtë bregdetar. Qyteti gjendet i fundosur tek Ada e Krruçit. Përforcimi i këtyre të dhënave vjen edhe nga gjetjet arkeologjike që u përkasin periudhave të ndryshme.
Materiali guror me ngjyra dhe forma katrore të dimensioneve të ndryshme, dallohen prej gurëve të tjerë të miranës. Blloku i gurit i latuar me kujdes dhe dorë artisti ka skalitur dëshminë e jetës kulturore dhe mjeshtërinë e punimit të gurit asokohe. Kalaja e Ulqinit është vetë krenaria e gjithë zonës përreth.
Nëse do të shikonim edhe kështjellat e tjera të ndërtuar gjatë brigjeve bregdetare mesdhetare e përtej saj, do të shohim se ata kanë pak a shumë këtë fizionomi nga ku mund të kundrosh kaltërsinë e pafund të ujërave të detit të kaltër, anijet e shumta që lundrojnë mbi sipërfaqen e ujit dhe në të njëjtën kohë klimën e shëndetshme brenda kësaj pozite të favorshme gjeografike ku është ndërtuar Ulqini i Vjetër dhe Kështjella e saj antike.
Ndonëse të dëmtuar nga erozioni i kohës dhe tërmeti katastrofik që ra në shekullin II mbas Krishtit, disa nga elementët e rëndësishëm të hershmërisë së mureve të Ulqinit të Vjetër ose Kalasë me të njëjtin emër, janë edhe ekzistenca e një mozaiku të bukur ilir, enë të ndryshme me material prej qeramike dhe monedhat e perandorëve të kohës (ku shtrihej sundimi i perandorisë romake të lindjes, sikurse ishin asokohe: Anastasi, Justini e Justiano Prima, të cilët kanë jetuar mes shekujve V dhe VI mbas Krishtit), dëshmojnë për vijimësinë e jetës normale të qendrës së banimit.
Është i njohur fakti, se shumë vendbanime e qytete janë ngritur ose përtërirë mbi shtresat e themeleve paraprake, duke iu përshtatur stileve e nevojave të kohës, duke ruajtur kësisoj vijimësinë e mbijetesës ose të rilindjes pas çdo tjetërsimi. Kështu u ndërtua dhe rindërtua herë mbas herë edhe Ulqini dhe qytetet e tjera antike pranë saj. Për me shumë mendohet se ky qytet antik mund të jetë ndërtuar mbi themele edhe me të hershme kohore, afër themeleve më të hershme të qytetit antik Oleotopolis. Për këtë flasin edhe gojëdhënat.
Mendohet se vendbanimi i vjetër të ketë ekzistuar në Krruçin e sotëm, i mbështetur kjo edhe nga një sërë gjetjesh të shkencës bashkëkohore arkeologjike. Megjithatë, vitet që do të vijnë do ta përforcojnë edhe më shumë këtë bindje faktike që kanë arkeologët dhe studiuesit e tjerë ulqinakë dhe të huaj.
Janë pikërisht këto themele të vjetra, të cilët shërbyen si bazë e njohjes së lulëzimit të jetës që pësoi ky qytet antik gjatë shekujve. Kjo u bë bazë për zbulimet e reja arkeologjike duke e pasuruar edhe me tej hartën e burimeve me elementë të rinj, që shfaqen pamjen e historisë së dikurshme dhe vijimësinë e sotme të Olcinium. Historia e lashtë e këtij qyteti shpeshherë vendoset në kohën e jetës së qyteteve antike ilire të rëndësishme, sikurse ishin: Scodra, Drinasti, Doclea, Lissus, Dyrrahu, Butrinti, etj. Në rrugën romake Olcinium – Scodra, kanë qenë ndërtuar edhe disa qytete që sot gjenden të vdekura si qendra banimi përgjatë bregdetit lindor të detit Adriatik. I tillë është qyteti antik i Shasit, ndërtuar mbi një kështjellë karakteristike për kohën ilire.
Vijimësia e jetës së këtij qyteti ndërpritet menjëherë kur në trevat e saj shkelin mizorisht pushtuesit barbar turq nga viti 1571, ku dhe shkatërrohet përfundimisht. Kjo barbari vjen nga fakti se në këtë qytet ishin të ndërtuar shumë kisha, të cilat sikurse dihet turqit i kthyen në gërmadha, sikurse kishin bërë edhe në shumë vise dhe treva të tjera të Arbërisë. Ky vendbanim-qytet, ka pësuar dhe përjetuar lulëzim të kulturave të ndryshme, të cilat në vend kanë lënë gjurmë të veta deri para ardhjes së pushtuesve turq.
Sa herë që bëhen gërmime arkeologjike të reja, si: në Ulqin dhe Shas etj., aq më shumë dalin në pah vlerat historike të tyre, duke treguar dhe hedh dritë mbi jetën dhe gjallërimin e Ulqinit jo vetëm në periudhën e Gjon Frani Ivezaj
Historian

Mali i Zi në NATO, garancia për “lulëzimin”të investimeve të huajve

Shumë operator Imobilier të huaj,ndryshe nga operatorët e tjerë në vend,e shohin situatën në këndvështrimin e një qytetari europian, ku rregullat e tregut janë shumë më ndryshe se në Mal të Zi.Kto operator imobiliar e quajn një paradoks se si individët vazhdojë të blejnë shtëpi pa titull pronësie apo kontratë noteriale dhe ku tregu i ndërtimeve mbetet ende shumë kaotik në kto vise të Malit të Zi. Këto veçuri do t’i bënin përshtypje çdo europiani tjetër që të vij ktu të investoj.
“Për Ballkan ka ende një imazh të keq në Europë dhe shumë të huaj duhet të vijnë këtu që të ndryshojnë mendimet” sidomos në Mal të Zi. Në fakt, të huajt që kanë mundur ta njohin nga afër Mali e Zi dhe e kanë parë me sy zhvillimin e shpejtë të ndërtimeve, janë të bindur se në bregdetin malazias mund të blesh pa u “rrënuar” në bankë. Rritja e çmimeve ka qenë thuajse “eksplozive” deri para 3-4 viteve dhe tendenca është për një rritje të lehtë. Në bregdet mund të gjesh vila që shiten me një sipërfaqe prej rreth 1000 metra katrorë dhe me një çmim 150,000 euro dhe çmimet e trojeve luhaten edhe në 45 euro/m2 deri 300 euro/m2 . Por megjithatë, këto çmime të favorshme nuk kanë mjaftuar që ta bëjnë Ulqinin tërheqëse aq sa Budva, Dubrovniku,Durësi apo Saranda ku vërshimi i të huajve ka qenë mbresëlënës.
Marrja e ftesës së Malit të Zi për në NATO pritet të sjellë jo vetëm një reformim ushtarak, por edhe një zhvillim të madh në tregun e pasurive të patundshme. Agjentët imobiliarë thonë se nëse arrihet diçka e tillë,në vend do të ketë një “lulëzim” në tregun e pasurive të patundshme, në afatin e mesëm dhe të gjatë.
“Duke qenë një anëtar i NATO-s, vendi do të shihet si me më pak rrezik.Përsa i përket kompanive të huaja,NATO do të garantojë stabilitet ekonomik dhe potencial, çka do t’i bëjë investimet më të sigurta. Kjo do të rrisë interesin në investime dhe kërkesa e shtuar do të rrisë çmimet.Sido si qoftë do të vijnë gjithnjë e më shumë investitorë dhe turistë dhe të ardhurat, si dhe interesi në pasuri të patundshme do të rritet ndjeshëm. Të dhënat nga vendet e tjera ballkanike, që janë tashmë anëtare të NATO-s, e përforcojnë këtë opinion. Duke gjykuar nga përvoja e hyrjes së anëtarëve të tjerë në NATO, duke përfshirë fqinjin Bullgari, i cili me Slloveninë dhe 5 shtete të tjerë iu bashkuan në vitin 2004, ndikimet mund të renditen nga një situatë pozitive për sigurinë e vendit në kërkesa specifike për investime të reja, veçanërisht në ndërtim dhe industritë e lidhura me to.Të dhënat e tregut nga Bullgaria në vitin që hyri në NATO, tregojnë se çmimet në tregjet kryesore si Sofie dhe Varna patën një dyfishim.
NATO është cilësuar edhe nga ekspertët malazez si një pikënisje për një zhvillim të madh në tregun e pasurive të patundshme. Për momentin, ka një qetësi në tregun e pasurive të paluajtshme në Mal të Zi. Blerësit dhe shitësit e mundshëm presin nëse SHBA-të dhe partnerët e saj të NATO-s do të zgjedhin të zgjerojnë partneritetin me shtetin e vogël ballkanik brenda disa muajve.Pronarët e apartamenteve dhe godinave të biznesit në Podgoricë,Budvë dhe Ulqin dhe në mbarë vendin po tërheqin pasuritë e tyre nga tregu, duke parashikuar një lulëzim të ri çmimesh, në rast se NATO do të zgjerohet në shtetin e ish-Jugosllavisë. Ekspertët e tregut shohin një lidhje direkte midis integrimit në aleancën ushtarake dhe potencialit për më shumë rritje. “Aktualisht, ne kemi një kërkesë në rritje jo vetëm nga të huajt, por gjithashtu nga klientët vendas,” thotë një agjent imobiljar, pronar i një agjencie pasurish të patundshme në Podgoricë.
Megjithatë, tendenca reale e çmimeve të pasurisë së paluajtshme vë në dukje se sa kyç është bërë roli i NATO-s në këtë vend dhe në fqinjët e tjerë të Ballkanit. Ndikimi i tij shtrihet përtej çështjeve ushtarake dhe politike, indirekt në çështjet e pronësisë së shtëpisë, vendndodhjes së biznesit dhe aspekte të tjera të ekonomisë, ku kërkesa është e ndjeshme ndaj perceptimit të gjerë të qëndrueshmërisë, që faktori i sigurisë mund të ketë qenë i rëndësishëm.

Mali i Zi,stacioni i ri në Ballkan
Çdokund që shikon për momentin, ka investime në pasuri të patundshme. Çdo agjent imobiliar me të cilin flet të shpjegon se ku dhe në ç’drejtim është investimi më i mirë. Ato që përcaktojnë kriteret që duhet të përmbushë një vend i mirë për investim janë stabiliteti qeveritar, rritja ekonomike, tregu i shtëpive, çmimet e ulëta të pasurive si dhe investimet e huaja direkte. Sipas agjencisë imobiliare botrore janë tre destinacionet e reja drejt të cilave duhet të orientohen investimet e të huajve e ato jan:Kroacia,Mali i Zi dhe Shqiperija.
Europianët patën eksperienca shumë të mira në blerjen e pasurive në Letoni, Lituani, Berlin, Rumani, Bullgari,Kroaci,Mal i Zi dhe Shqiperi, dhe realisht këto tregje patën një rritje fantastike duke krijuar investime të shëndetshme në pasuri të patundshme.
Po tani investitorët po kërkojnë “gjënë  tjetër të madhe” dhe një shans për ta kapur atë. Kërkimet e disa agjencive imobiliare në botrore i kanë drejtuar këta ekspertë drejt disa tregjeve surprizë, që do të ecin shumë mirë gjatë 5 viteve të ardhshme, edhe nëse ndodh ndonjë tjetër krizë amerikane.
Në fakt, vetëm pak vite më parë njerëzit shokoheshin kur dikush i kujtonte se mund të investonin në Bullgari, por tani është çudi kur dikush nuk e ka marrë seriozisht investimin në këtë vend.
Mali i Zi  vuan sot nga e njëjta stigmë, por nëse bën një vëzhgim më të përafërt, panorama duket krejt ndryshe. Sigurisht që vendi ka ende problemet e tij, nga niveli i varfërisë dhe deri te korrupsioni. “Por nëse e viziton një herë nuk mundesh kurrësesi të mos shohësh potencialin në Mal të Zi dhe se si çdo gjë po ndryshon”, -thonë agjencit imobiljare botrore.
Qeveria ka nënshkruar tashmë Marrëveshjen e Stabilizim Shoqërimit me BE-në dhe pret të bëhet pjesë e saj në 2014. Përfaqësi të automjeteve dhe telekomunikacioni janë duke u hapur dhe duke nxitur investimet e huaja. Pronësia ka ende një vlerë të ulët, nga rreth 50,000 euro e lart. I vetmi problem që mund të rrisë çmimet, është konkurrenca nga blerjet e vetë vendasve dhe të mjaft malazasëve dhe shqiptarëve që jetojnë jashtë vendit.
“Mali i Zi, është një vend i bukur, njerëzit janë të dashur, plazhet janë të pastra dhe ushqimet mjaft të shijshme. Gjithashtu, në verë hotelet janë të zënë sa duhet të prenotosh më parë. Bazuar në kriteret për të investuar jashtë vendit, Mali i Zi është një rekomandim shumë i mirë ”, -cilësojn agjencit botrore.

Legjenda e çmimeve në Mal të Zi

100 deri 300 euro/m2 është çmimi i trojeve në bregdet të Ulqinit;

400 deri 800 euro/m2 është çmimi i apartamenteve në Ulqin;

5 deri 30 euro/m2 është çmimi i trojeve në fshatrat e preferuar rreth Ulqinit;

800-2500 euro/m2 është çmimi i apartamenteve në Budvë

Të blesh një shtepi me 1000/m2 -100.000 deri 300.000 euro

Burimi: Agjencitë imobiliare të Malit të Zi

Këshilla permbledhese mbi tregun:

Qendër të Ulqinit
Blerja e apartamenteve dhe lokaleve mbetet ende një investim i mirë në kryeqytet, sepse kërkesa do të jetë gjithnjë e lartë. Përpiquni të zgjidhni banesa apo ambiente me cilësi dhe standard të lartë. Çmimi i rishitjes do të jetë 5-10% më i lartë

Tokat, vilat në fshatrat rreth Ulqinit
Biznesi i tokave vazhdon të mbetet interesant, sidomos në fshatrat rreth Ulqinit. Edhe ndërtimi i vilave shihet me interes pasi ka një shtresë të interesuar për to.

Zyra e dyqane
Nuk shihet me shum leverdi. Kërkesa për zyra ka rënë, pasi shumë kompani i kanë blerë ato në qendra të mëdha. Rishitja e tyre me çmim më të lartë do të jetë e vështirë. Tregu është i ngopur dhe me dyqane.

Ulqini
Ndërtimet shumë kaotike në bregdetin eUlqinit, betonizimi i bregdetit, ndërtimet pa leje të shumta në numër i bëjnë ekspertët pak optimistë për një rritje të tregut në një të ardhme të afërt.
Agjentët imobiliarë thonë se asnjë nuk duhet të hezitojë që të blejë një truall apo apartament në bregdetin e

Ulqinit, nëse për to ka një dokumentacion të rregullt. Në afatin e mesëm dhe të gjatë çmimet priten të rriten (sot luhaten nga 100-300 euro/m2). Me interes është dhe tregu i qirave në muajt e verës. Hyrja në NATO pritet të sjellë më shumë të huaj që duan të blejnë pasuri të patundshme
Gjiri i Valdanosit dhe Limani
Investimi në këtë zonë bregdetare ende të virgjër shihet me mjaft interes. Interesi për trojet në këtë zonë është rritur nga komuniteti rusë, ndërkohë që çmimet luhaten 50-150 euro/m2. Ka shumë të huaj që duan të hyjnë në këtë zone dhe plane turistike. Interesi do të shtohet me përfundim të rrugës së adriatikut që fillon në kroaci dhe mbaron në Greqi.
H.B
Lajme nga Ulqini

Enigma e historisë malazeze - rasti i Shasit (10)

Zmadhimi i shkatërrimit nga mongolët
Së bashku me Drishtin dhe Kotorrin, Shasi u sulmua dhe u rrënua nga pushtimi i mongolëve gjatë tërheqjes së tyre nga Dalmacia në vitet 1241-1242, por ai është rindërtuar sërish dhe, me gjithë mungesën e gërmimeve të plota arkeologjike, është e arsyeshme të mendohet që shkalla e shkatërrimeve është e zmadhuar në burimet e shkruara.
Versionet malazeze të kësaj periudhe e quajnë se konvertimi në ortodoksi u krye në këtë kohë, ose që ai ishte një konvertim i detyruar; Nemanja mendohet se shkatërroi kishat dhe librat latine dhe grabiti krejtësisht qytetet. Kjo përputhet me traditën e deritashme gojore në Shas, ku banorët thonë se të gjitha kishat “në fillim ishin katolike”.
Një vështrim më i thelluar tregon se tensionet e hershme ose bashkëveprimi midis lindjes dhe perëndimit vazhdoi gjatë kësaj periudhe, me mbretëreshën e plotfuqishme Jelena (gruaja e Stefan Uroshit I) pasi vetë ishte një katolike. Qytetet bregdetare shiheshin si objektiva për misione të urdhrave predikuese fetare, ndërsa Serbia nën Stefan Uroshin I (1243-1276) hapi minierat e saj për saksonët nga Hungaria dhe tregjet e saj për tregtarët dalmatë nga bregdeti, ndërsa i kërkoi Raguzës një haraç vjetor edhe pse ajo ishte nën sovranitetin venedikas.
Por lulëzimi i shtetit mesjetar serb ishte i shkurtër. Festa e pushtetit serb, trupëzuar në ndërtimin e kishave “të reja” të Shasit, ishte mjaft e përkohshme.
Sipas dëshmive malazeze, pushteti serb nisi të shkërmoqet në shekullin XIV pas vdekjes së Stefan Dushanit, i cili në materialet malazeze përmendet si një “car mizor”. Me dinastitë Balshiq dhe Crnojeviq në Zeta, me sa duket Mali i Zi rifitoi shpejt pavarësinë e tij dhe “riktheu” sundimtarët malazezë rrëfimet popullore vazhdojnë të thonë që me rishpalljen e “pavarësisë”, Perandoria Osmane nuk e pushtoi kurrë tërësisht Zetën dhe, me të vërtetë, megjithëse nuk është e qartë se çfarë pushteti zotëronin, aty ishin zotër peshkopët-princë dhe mandej princërit e Cetinës nga shekulli XVI deri në vitin 1918.
Historia komplekse e shtjelluar këtu është një variant tejet i thjeshtëzuar i shumë ndryshimeve që Shasi duhet të ketë provuar para dhe gjatë periudhës osmane. Së bashku me Drishtin dhe Kotorrin, Shasi u sulmua dhe u rrënua nga pushtimi i mongolëve gjatë tërheqjes së tyre nga Dalmacia në vitet 1241-1242, por ai është rindërtuar sërish dhe, me gjithë mungesën e gërmimeve të plota arkeologjike, është e arsyeshme të mendohet që shkalla e shkatërrimeve është e zmadhuar në burimet e shkruara.
Në gjysmën e dytë të shekullit XIV dioqezat katolike ishin në kulmin e tyre dhe një “Gjon i Suacios” jetonte në shtëpinë e tij të kryepeshkopit të Raguzës në vitet 1365-1371. Katedrala e Shasit u riparua pas dëmtimeve në luftën e vitit 1413. Sërish gojëdhëna vendase hedh dritë: autorët në vitin 2004 zbuluan se banorët e Ambullit besonin se “historia jonë e vërtetë do të gjendet në Vatikan”.
Averil Cameroon & James Pettifer
Koha Javore

Një delegacion i shtëpisë së shëndetit Ulqin vizitoi të premten spitalin rajonal në Shkodër

Simpoziumi i 9-të mjekësor më 26-27 dhjetor në Ulqin
Një delegacion i Shtëpisë së Shëndetit Ulqin në krye me drejtorin Prim. Dr. Gani Karamanaga vizitoi të premten Spitalin Rajonal në Shkodër ku u prit nga drejtori i këtij institucioni dr. Namik Kamberi.
Qëllimi i vizitës ishte marrëveshja rreth organizimit të Simpoziumit të ardhshëm mjekësor Ulqin - Shkodër. Në takim u ra dakort që simpoziumi i nëntë me radhë me karakter ndërkombëtar të mbahet në Ulqin më 26-27 dhjetor të këtij viti. Temat bosht të Simpoziumit të sivjetshëm do të jenë Reforma e mbrojtjes shëndetësore primare si dhe Sëmundjet malinje. Po ashtu në Simpozium do të diskutohet edhe për disa tema të tjera të lira.
Përfaqësuesit e dy institucioneve shëndetësore publike vlerësuan bashkëpunimin e tyre të deritashëm si dhe potencuan domosdoshmërinë e vazhdimësisë së këtij bashkëpunimi në të ardhmen.
Gjatë vizitës në Shkodër, delegacioni i Shtëpisë së Shëndetit Ulqin në të cilin përveç drejtorit Karamanaga ishin edhe dr. Sadije Hollaj, dr. Selim Ismaili dhe prim. Dr. Milan Roloviq, u takuan edhe me Prefektin e Shkodrës, Maxhit Cungu. Ata e njoftuan Prefektin Cungu lidhur me marrëveshjen për organizimin e Simpoziumit të 9-të mjekësor Ulqin-Shkodër.
Prefekti Cungu e përkrahu organizimin e këtij aktiviteti dhe aktiviteteve të tjera ndërmjet dy institucioneve shëndetësore, si dhe pranoi ftesën për të marrë pjesë në hapjen e Simpoziumit të 9-të mjekësor.
Kohapress

Kryetari i shoqatës së ish të burgosurve Dr. Bahri Brisku,u takua me Hydajet Hysenin

Kryetari i shoqatës së ish të burgosurve dhe ish të përndjekurve politikë të shqiptarëve në mal të zi, dr.Bahri Brisku, u takua me Hydajet Hysenin
Zotim për ndihmë reciproke
Kryetari i Shoqatës së ish të Burgosurve dhe ish të Përndjekurve Politikë Shqiptarë në Mal të Zi, dr. Bahri Brisku, u takua më 28 tetor 2008 me kryetarin e Shoqatës së të Burgosurve Politikë të Kosovës, Hydajet Hyseni. Takimi u organizua me ftesën e Shoqatës së të Burgosurve Politikë të Kosovës në kuadër të përgatitjes së kremtimit të 40-vjetorit të demonstratave antikomuniste më 1968 në Kosovë. Ky manifestim organizohet nga Shoqata e të Burgosurve Politikë të Kosovës në bashkëpunim me Institutin e Historisë dhe Institutin Albanologjik të Kosovës, nën patronatin e Qeverisë së Kosovës.
Kryetari i Shoqatës së të Burgosurve Politikë të Kosovës, Hydajet Hyseni, së bashku me anëtarët e kryesisë Selatin Novosella dhe prof. Dr. Zymer Neziri e njoftuan mysafirin me veprimtarinë e kësaj shoqate. Hyseni po ashtu foli gjerësisht për përgatitjet e Konferencës shkencore për shënimin e 40-vjetorit të demonstratave të vitit 1968, e cila do të mbahet më 24 nëntor 2008 në Prishtinë e në të cilën do të prezantohen 123 kumtesa nga studiues të njohur.
Në këtë takim u diskutua edhe për rrugët që duhet ndjekur për realizimin e të drejtave legjitime që në bazë të Konventave iu takojnë ish të burgosurve dhe të përndjekurve politikë shqiptarë në këtë hapësirë.
“Është nevojë akute që takimet e shoqatave tona të organizohen sa më shpesh me qëllim që t`i sinkronizojmë kërkesat tona lidhur me realizimin e të gjitha të drejtave që iu takojnë shqiptarëve që kanë vuajtur nëpër kazamatet e rënda komuniste. Gjithashtu nuk duhet anashkaluar as ato personalitete shqiptare të cilët për shkak të bindjeve të tyre demokratike kanë qenë përndjekur dhe larguar nga puna”, theksoi ndër të tjera dr. Bahri Brisku.
Përfaqësuesit e Shoqatës së të Burgosurve Politikë të Kosovës premtuan se do t`i ofrojnë Shoqatës simotër në Mal të Zi çdo ndihmë materiale dhe institucionale lidhur me realizimin e të drejtave materiale që u takojnë në bazë të dispozitave ligjore dhe të konventave universale me të cilat obligohen me anë të standarteve të cilat duhet t`i realizojë çdo shtet.
Edhe Shoqata e ish të Burgosurve dhe ish të Përndjekurve Politikë të Shqiptarëve në Mal të Zi u zotua se do t`i japë çdo ndihmë të mundshme Shoqatës simotër të Kosovës, qoftë në aspektin kadrovik për organizimin e Konferencës shkencore kushtuar demonstrave të vitit 1968, ku do të prezantohen me kumtesa shtatë studiues shqiptarë nga Mali i Zi, qoftë në aspektin e strehimit gjatë pushimeve verore me të cilin rast do të sigurojnë strehim falas për një pjesë të ish të burgosurve politikë.
Në takim u tha se do të analizohen edhe mundësitë e tjera që këto dy shoqata të realizojnë institucionalisht të drejtat e të vuajturve në burgje dhe jashtë tyre, gjë që parashikohet në shumë konventa ndërkombëtare, si dhe që duhet bërë trysni ndaj strukturave shtetërore që të bëjnë sa më parë pagesat e dëmshpërblimeve për këtë kategori të personave.
Kohapress

Next Page »