{"id":102552,"date":"2017-01-30T19:58:24","date_gmt":"2017-01-30T18:58:24","guid":{"rendered":"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/?p=102552"},"modified":"2017-01-30T19:59:08","modified_gmt":"2017-01-30T18:59:08","slug":"reportazh-nga-qyteti-i-vjeter-e-liqeni-i-shasit-nga-besim-toska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2017\/01\/30\/reportazh-nga-qyteti-i-vjeter-e-liqeni-i-shasit-nga-besim-toska\/","title":{"rendered":"Reportazh nga qyteti i vjet\u00ebr e Liqeni i Shasit nga Besim Toska"},"content":{"rendered":"

\"Reportazh<\/a>Nj\u00eb atraksion mahnit\u00ebs me bukuri t\u00eb shumta natyrore<\/strong><\/p>\n

Nj\u00eb tjet\u00ebr atraksion i v\u00ebrtet\u00eb \u00ebsht\u00eb qyteti i vjet\u00ebr i Shasit me nj\u00eb histori t\u00eb lasht\u00eb, p\u00ebrkat\u00ebsisht liqeni i saj, ku ofron nj\u00eb natyr\u00eb t\u00eb pasur e panoram t\u00eb mrekullueshme, e rrethuar nga l\u00ebndina e male t\u00eb gjelb\u00ebra n\u00eb mes saj gjindet kalt\u00ebrisa e Liqenit t\u00eb Shasit.<\/p>\n

Rreth\u00eb dhjet\u00eb kilometra nga kufiri Shqip\u00ebri (Muriqan)-Mali Zi (Sukobin) t\u00eb rrug\u00ebs q\u00eb t\u00eb shpije n\u00eb Ulqin duhet kaluar p\u00ebr t\u00eb shkuar e p\u00ebrjetuar bukurit\u00eb q\u00eb ofron Shasi.<\/p>\n

Qindra mijra turist\u00eb nga Kosova kalojn\u00eb aty pari, por shum\u00eb nga ata nuk jan\u00eb n\u00eb dijeni se ekziston nj\u00eb qytet i vjet\u00ebr, e i cili ka nj\u00eb liqe me pamje t\u00eb jashtzakonshme pitoreske.<\/p>\n

Posa merr harkun e rrug\u00ebs nga fshati Keterkoll, rruga e asfaltuar t\u00eb shpije tek Shasi, e derisa arrin aty shihen shum\u00eb objekte g\u00ebrmadh t\u00eb pabanuara apo tet\u00eb kisha nga 365 sa ishin n\u00eb vitin 1610.<\/p>\n

Dy nga godinat g\u00ebrmadh jan\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha katedralja e Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Gjonit,e nd\u00ebrtuar me stil gotik dhe Kisha e fran\u00e7eskan\u00ebve t\u00eb Sh\u00ebn M\u00ebris\u00eb, t\u00eb lashta rreth 1300 vjet.<\/p>\n

Duhet l\u00ebn\u00eb makin\u00ebn posht p\u00ebr tu ngjitur qindra metra lart\u00eb tek kisha nga ku edhe si n\u00eb shuplak\u00eb dore shihet pamja mahnit\u00ebse e Liqenit t\u00eb Shasit dhe fushave e kodrinave p\u00ebr rreth\u00eb.<\/p>\n

Nuk mund t\u00eb l\u00ebsh\u00eb pamjen nga lart\u00eb p\u00ebr t\u00eb shkuar e p\u00ebrjetuar nga af\u00ebr edhe liqenin. Aty af\u00ebr gjendet nj\u00eb restorant me t\u00eb nj\u00ebjtin em\u00ebr Shasi, i cili ofron pije dhe ushqime t\u00eb ndryshme p\u00ebr mysafir\u00ebt.<\/p>\n

Aty shfaqet nj\u00eb vend ideal p\u00ebr pushime me nj\u00eb fush\u00eb gjelb\u00ebrimi, ku vizitor\u00ebt mund t\u00eb relaksohen me lojra t\u00eb ndryshme, derisa t\u00eb tjer\u00ebt ia m\u00ebsyejn\u00eb n\u00ebp\u00ebrmjet nj\u00eb rruge t\u00eb vog\u00ebl nga dheu tek liqeni i rrethuar me mbjellje t\u00eb ndryshme natyrore.<\/p>\n

N\u00eb k\u00ebt\u00eb vend ideal p\u00ebr pushime, ka munges akomodimi edhe pse mbi kod\u00ebr ekziston nj\u00eb hotel i l\u00ebn\u00eb pas dore dhe jasht\u00eb funksionit. Po t\u00eb kishte edhe objekte akomodimi, besohet se do t\u00eb kishte edhe turist\u00eb t\u00eb shumt\u00eb dhe n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr banor\u00ebt e pak\u00ebt t\u00eb asaj ane do t\u00eb kishin nj\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb mir\u00eb pun\u00ebsimi e zhvillmi.<\/p>\n

Gjat\u00eb vizit\u00ebs q\u00eb i b\u00ebm\u00eb qytetit dhe Liqenit t\u00eb Shasit, takuam edhe vizitor\u00eb nga \u00c7ekia, Hungaria e Polonia, t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb t\u00eb mahnitur me atraksionet q\u00eb ofron Shasi.<\/p>\n

Vizitor\u00ebt e shumica nga t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb t\u00eb huaj b\u00ebjn\u00eb fotografi e incizime t\u00eb shumta thujase nga t\u00eb gjitha pjes\u00ebt m\u00eb t\u00eb bukura t\u00eb Shasit<\/p>\n

Nga ana tjet\u00ebr k\u00ebto dit\u00eb ka nis\u00eb pastrimi i rrug\u00ebs nga mbeturinat nga Katerkolla deri tek Shasi, nga nd\u00ebrmarrja Veprimtarit\u00eb komunale e Ulqinit, nd\u00ebrmarrja Qendra p\u00ebr kultur\u00eb, Bashk\u00ebsia Lokale e Katerkolles dhe shoqata Ora. R\u00ebnd\u00ebsia e k\u00ebtij aksioni t\u00eb pastrimit drejt qytetit t\u00eb vjet\u00ebr t\u00eb Shasit \u00ebshte madhe dhe u realizua me q\u00ebllim t\u00eb patsrimit, mir\u00ebmbajtjes dhe ruajtjes s\u00eb monumenteve kulturor p\u00ebr nj\u00eb afirmim t\u00eb sezonit turistik q\u00eb vizitor\u00ebt t\u00eb vizitojn\u00eb k\u00ebt\u00eb pjes\u00eb atraktive.<\/p>\n

\"Reportazh<\/a><\/p>\n

Gazmend Kova\u00e7i, udh\u00ebheq\u00ebs i Muzeut dhe Galeris\u00eb s\u00eb Arteve n\u00eb Ulqin, tregon p\u00ebr \u201cToskanapress.info\u201d disa prej veqorive t\u00eb Shasit p\u00ebr t\u00eb cilat ia vlen t\u00eb vizitohet prej turist\u00ebve.<\/p>\n

Sipas tij \u00ebsht\u00eb: natyra me vegjetacion t\u00eb pasur, liqeni me panoram\u00ebn e bukur, qyteti i vjet\u00ebr me histori t\u00eb lasht\u00eb nga epokat parahistorike dhe qytet nga periudha ilire. Legjendat thojn\u00eb se kishte 365 objekteve fetare dhe pasuri t\u00eb m\u00ebdha, restorani me ambient plot\u00ebsisht t\u00eb gjelb\u00ebruar.<\/p>\n

Nuk \u00ebsht\u00eb e leht\u00eb t\u00eb l\u00ebsh\u00eb at\u00eb vend t\u00eb mrekulluesh\u00ebm, e derisa largohesh nga aty nd\u00ebr mend t\u00eb dalin pamjet e bukura t\u00eb p\u00ebrjetuara dhe t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb vizitojn\u00eb nj\u00ebher\u00eb do t\u00eb b\u00ebhen vizitor\u00eb tradicional.<\/p>\n

Historia e Qyteti mesjetar i Shasit.<\/p>\n

Shasi gjendet n\u00eb pjes\u00ebn verilindore t\u00eb Ulqinit n\u00eb nj\u00eb l\u00ebndin\u00eb mbi Liqenin e Shasit ndodhet. Tani \u00ebsht\u00eb g\u00ebrmadh\u00eb e pabanuar me njer\u00ebz. Si i till\u00eb konsiderohet nd\u00ebr qytetet m\u00eb atraktive “t\u00eb vdekura” n\u00eb bregdetin Adriatik.<\/p>\n

Sipas pozit\u00ebs s\u00eb k\u00ebsaj k\u00ebshtjelle e cila ishte n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Liqenit t\u00eb Shasit n\u00eb fush\u00ebn pjellore dhe n\u00eb rrug\u00ebn romake Olcinium-Scutarum, me sa duket ka qen\u00eb v\u00ebrtetuar sikur g\u00ebrmadh\u00eb q\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e ilir\u00ebve. Jo larg qytetit, n\u00eb fshatin Shas \u00ebsht\u00eb gjetur amfora antike ovoide e cila ka sh\u00ebrbyer p\u00ebr varrosje, e pak m\u00eb larg n\u00eb lokalitetin Gjeret, tek Liqeni i Zogajve edhe gjurm\u00ebt e vendbanimit primitiv t\u00eb ilir\u00ebve, \u00e7ka d\u00ebshmon se kjo trev\u00eb ka qen\u00eb e banuar q\u00eb n\u00eb periudhat e hershme historike.<\/p>\n

Shasi p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb dokumente t\u00eb shkruara p\u00ebrmendet n\u00eb shekullin IX si qytet peshkopal (Svacia Civitas). Rreth vitit 1183 e pushtoi Stefan Nemanja dhe bashk\u00eb me qytetet tjera ia bashkangjiti Rashk\u00ebs. Mongol\u00ebt e shkat\u00ebrruan t\u00ebr\u00ebsisht n\u00eb vitin 1242, nd\u00ebrsa e rind\u00ebrtoi mbret\u00ebresha Helena Anzhuine. Plot\u00ebsisht u shkretua kur u pushtua nga osman\u00ebt n\u00eb vitin 1571. Sipas Marin Bicit, n\u00eb vitin 1610 Shasi ka pasur 365 kisha, q\u00eb p\u00ebrkon me numrin e dit\u00ebve t\u00eb nj\u00eb viti, por sot n\u00eb k\u00ebto rr\u00ebnoja mund t\u00eb dallohen vet\u00ebm tet\u00eb kish\u00eb nga t\u00eb cilat dy jan\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhaja: katedralja e Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Gjonit, e nd\u00ebrtuar me stil gotik dhe Kisha e fran\u00e7eskan\u00ebve t\u00eb Sh\u00ebn M\u00ebris\u00eb, t\u00eb lashta rreth 1300 vjet. T\u00eb gjitha kishat n\u00eb Shas kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb zbukuruara me dekorime arkitektonike dhe freska, e n\u00eb disa edhe tani dallohen gjurm\u00ebt e ngjyrave n\u00eb mure. Pjes\u00ebt e mbetura t\u00eb fortes\u00ebs gjenden n\u00eb shkrepa mbi Liqenin e Shasit, kurse paralagjja n\u00eb vazhdim kah per\u00ebndimi. Hyrjen n\u00eb qytet me sip\u00ebrfaqe prej 15 hektar\u00eb e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb t\u00eb mundsh\u00ebm dy porta.<\/p>\n

Hulumtimet e para arkeologjike t\u00eb qytetit t\u00eb Shasit jan\u00eb b\u00ebr\u00eb n\u00eb tetor e n\u00ebntor t\u00eb vitit 1985. Me k\u00ebt\u00eb rast u gjet\u00ebn rreth pes\u00ebdhjet\u00eb monedha metalike, nga t\u00eb cilat nj\u00eb e arit, tri t\u00eb argjendta, kurse t\u00eb tjerat jan\u00eb t\u00eb bronzta. Tri parat\u00eb m\u00eb t\u00eb vjetra jan\u00eb nga periudha bizantine nga fundi i shek. XII deri n\u00eb mesin e shek. XIII.<\/p>\n

Liqeni i Shasit ndodhet n\u00eb Fush\u00ebn e Ulqinit, nj\u00eb lugin\u00eb e cek\u00ebt mes dy maleve t\u00eb ul\u00ebta: Malin e Bris\u00eb n\u00eb jugper\u00ebndim dhe Malin e Shasit n\u00eb veri. Lart\u00ebsia mbidetare e liqenit \u00ebsht\u00eb 1 met\u00ebr, nd\u00ebrsa \u00ebsht\u00eb kriptodepresioni i dyt\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi, pas Liqenit t\u00eb Shkodr\u00ebs. Thell\u00ebsia maksimale arrin\u00eb deri n\u00eb 8 metra.<\/p>\n

Liqeni shtrihet nga juglindja n\u00eb veriper\u00ebndim dhe p\u00ebr shkak t\u00eb bilancit t\u00eb pabarabart\u00eb t\u00eb ujit, duke e b\u00ebr\u00eb at\u00eb shum\u00eb t\u00eb ngjash\u00ebm me Liqenin e Shkodr\u00ebs, ka dimension t\u00eb ndryshuesh\u00ebm. Gjat\u00eb ver\u00ebs gjat\u00ebsia e liqenit \u00ebsht\u00eb 3,2 km, gj\u00ebrsia \u00ebsht\u00eb 1,5 km dhe gjat\u00ebsia e vij\u00ebs liqenore \u00ebsht\u00eb 8,6 km. Thell\u00ebsia e pjes\u00ebs qendrore t\u00eb liqenit \u00ebsht\u00eb 6,5 m, nd\u00ebrsa pran\u00eb bregut jugor, tek vendi i quajtur Syri i Begut \u00ebsht\u00eb 8 m. N\u00eb Syrin e Begut \u00ebsht\u00eb burimi n\u00ebnujor i cili k\u00ebt\u00eb liqe ver\u00ebs e furnizon me uj\u00eb t\u00eb kripur dhe t\u00eb ftoht\u00eb.<\/p>\n

Sip\u00ebrfaqja e liqenit gjat\u00eb ver\u00ebs \u00ebsht\u00eb 3,6 km2, (364 hektar\u00eb) nd\u00ebrsa gjat\u00eb pranver\u00ebs rreth 5,3 km2. Sasia e ujit n\u00eb liqen varion nga 15 deri n\u00eb 17 milion\u00eb m3 dhe ndryshon si rrjedhoj e ndryshimeve n\u00eb nivelin e ujit. Ndryshimet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb vij\u00ebs liqenore gjat\u00eb p\u00ebrmbytjeve vijn\u00eb n\u00eb pjes\u00ebn veriper\u00ebndimore, ku vjen deri tek p\u00ebrmbytja e Fush\u00ebs s\u00eb Bris\u00eb.<\/p>\n

Liqeni i Shasit dhe Lumi Buna kan\u00eb lidhje specifike hidrografike, ku kur nivelit i ujit i Bun\u00ebs \u00ebsht\u00eb i lart\u00eb uji i lumit futet n\u00eb liqe dhe anasjelltas, kur niveli i ujit i Bun\u00ebs ulet, uj nga liqeni derdhet n\u00eb lumin Buna. Kanali mes Bun\u00ebs dhe Liqenit t\u00eb Shasit (Kanali I Sh\u00ebngjerqjit) \u00ebsht\u00eb dykah\u00ebsh. Kahu i l\u00ebvizjes s\u00eb ujit varet nga ndryshimet e nivelit t\u00eb ujit.<\/p>\n

Liqeni i Shasit furnizohet me uj\u00eb nga P\u00ebrroi i Megjure\u00e7it, Syri i Begut, derdhjen e Bun\u00ebs dhe reshjet, sasia mestare vjetore e t\u00eb cilave arrin\u00eb deri n\u00eb 1300 mm. Uji i liqenit humbet me derdhjen n\u00eb Bun\u00eb dhe avullim. Niveli m\u00eb i lart\u00eb mesatar mujor i ujit \u00ebsht\u00eb n\u00eb shkurt, nd\u00ebrsa m\u00eb i ul\u00ebt n\u00eb gusht.<\/p>\n

Toskanapress.info<\/span> <\/span><\/span><\/h5>\n\n\t\t