{"id":8395,"date":"2009-01-10T23:40:01","date_gmt":"2009-01-10T22:40:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/?p=8395"},"modified":"2009-01-10T23:42:11","modified_gmt":"2009-01-10T22:42:11","slug":"shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/","title":{"rendered":"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi"},"content":{"rendered":"<p><strong><a rel=\"attachment wp-att-8396\" href=\"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/\" target=\"_blank\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-full wp-image-8396\" title=\"emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi\" src=\"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif\" alt=\"emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi\" width=\"332\" height=\"219\" srcset=\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif 555w, https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi-300x198.gif 300w\" sizes=\"(max-width: 332px) 100vw, 332px\" \/><\/a>T\u00eb dh\u00ebna alarmuese<\/strong><br \/>\nNga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb mbesin n\u00eb kujtes\u00ebn e gjeografis\u00eb komb\u00ebtare. Dukuria e till\u00eb \u00ebsht\u00eb shum\u00eb shqet\u00ebsuese sidomos n\u00eb ato komuna ku shqiptar\u00ebt jan\u00eb popullsi pakic\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme si\u00e7 \u00ebsht\u00eb komuna e Rozhaj\u00ebs, Plav\u00ebs dhe e Tivarit. N\u00ebse vazhdon praktika dhe politika e deritashme e pushtetit p\u00ebr t\u00eb mos investuar n\u00eb viset ku jetojn\u00eb shqiptar\u00ebt fenomeni i migrimit t\u00eb popullsis\u00eb, gjegj\u00ebsisht i emigrimit t\u00eb saj, do t\u00eb jet\u00eb konstant. Dhe nga nj\u00eb fenomeni e till\u00eb hap\u00ebsira etnogjeografike shqiptare n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Malit t\u00eb Zi do t\u00eb tkurret gjithnj\u00eb q\u00eb do t\u00eb jet\u00eb n\u00eb disfavor t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi.<br \/>\nEmigrimi i shqiptar\u00ebve nga trojet e tyre etnike n\u00eb Mal t\u00eb Zi nuk paraqet ndonj\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb panjohur duke marr\u00eb parasysh se nj\u00eb dukuri e till\u00eb \u00ebsht\u00eb e pranishme kudo n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn etnogjeografike shqiptare n\u00eb Siujdhes\u00ebn ballkanike. Por nj\u00eb dukuri e till\u00eb ka t\u00eb ve\u00e7antat e veta n\u00eb k\u00ebt\u00eb mjedis, sepse shqiptar\u00ebt jan\u00eb e vetmja popullsi me prejardhje entike josllave dhe se n\u00eb kuadrin e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme n\u00eb Mal t\u00eb Zi marrin pjes\u00eb me 7.09% t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme(2003).<br \/>\nAndaj, duke marr\u00eb parasysh k\u00ebt\u00eb pjes\u00ebmarrje t\u00eb popullsis\u00eb e cila n\u00eb aspektin numerik \u00ebsht\u00eb pakic\u00eb absolute si dhe faktin se shqiptar\u00ebt n\u00eb k\u00ebt\u00eb republik\u00eb n\u00eb aspektin territorial nuk kan\u00eb lidhje homogjene, nd\u00ebrsa n\u00eb aspektin ekonomik viset shqiptare jan\u00eb nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb pazhvilluarat, b\u00ebn q\u00eb te shqiptar\u00ebt emigrimi \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb dukuri pothuaj normale duke filluar nga dekada e tet\u00eb e shek. XIX e cila vazhdon deri n\u00eb dit\u00ebt tona, e dh\u00ebn\u00eb kjo e cila d\u00ebshmohet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb transparente n\u00eb saje t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave statistikore.<br \/>\n<strong><br \/>\n1. Emigrimi i shqiptar\u00ebve dukuri e vazhdueshme<\/strong><\/p>\n<p>Emigrimi i shqiptar\u00ebve nga trojet e tyre etnike q\u00eb tash jan\u00eb ne kuadrin e Malit t\u00eb Zi, fillon nga p\u00ebrcaktimi i kufijve politik\u00eb duke filluar nga shek. XIX, dhe at\u00eb pik\u00ebrisht nga Kongresi i Berlinit (1878) dhe pas tij 1880, e duke vazhduar m\u00eb pas n\u00eb saj\u00eb t\u00eb vendimeve t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr(1913), pra si rezultat i rrethanave t\u00eb reja shoq\u00ebrore dhe politike, n\u00eb ato mjedise t\u00eb cilat u aneksuan nga ana e Malit t\u00eb Zi.<br \/>\nAndaj, n\u00eb rrethana t\u00eb reja shoq\u00ebrore dhe politike, shqiptar\u00ebt duke refuzuar pushtetin e ri nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i tyre ka emigruar, ku si shembull tipik kemi banor\u00ebt e Ulqinit, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb shenj\u00eb revolte, e braktis\u00ebn qytetin e tyre duke filluar nga viti 1878 e sidomos pas vitit 1880.<br \/>\nSipas disa t\u00eb dh\u00ebnave, nga qyteti n\u00eb at\u00eb koh\u00eb emigruan 413 familje shqiptare, apo rreth 3000 banor\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb vendosur kryesisht n\u00eb Shkod\u00ebr, dhe pik\u00ebrisht n\u00eb kodrat e Kalas\u00eb, n\u00eb Dra\u00e7in, n\u00eb Tophan\u00eb dhe n\u00eb nj\u00eb kod\u00ebr n\u00eb t\u00eb hyr\u00eb t\u00eb Shkodr\u00ebs, q\u00eb m\u00eb von\u00eb u quajt Kodra e Ulqinak\u00ebve. K\u00ebto familje m\u00eb von\u00eb u shtrin\u00eb n\u00eb Fush\u00eb-Serdarej, Shabanej e Ndocej, Garuc e Zdrale, Perash e Parruc\u00eb dhe m\u00eb pak n\u00eb D\u00ebrgut, Rus e Tepe.<br \/>\nMe vendosjen e ulqinak\u00ebve n\u00eb Shkod\u00ebr, nga muaji n\u00ebntor i vitit 1880 u formua komisioni p\u00ebr t\u00eb ndihmuar refugjat\u00ebt. N\u00eb krye t\u00eb Komisionit vihet Jusuf Tabaku, i cili edhe pse n\u00eb mosh\u00eb mbi 80 vje\u00e7, kreu m\u00eb s\u00eb miri detyren e kryetarit t\u00eb Komisionit.<br \/>\nN\u00eb grupin e t\u00eb shp\u00ebrngulurve nga qyteti i Ulqinit b\u00ebnin pjes\u00eb autoritetet e qytetit, si: Mehmet Beci, Mehmet Gjyli si dhe intelektuali m\u00eb n\u00eb z\u00eb nga ky qytet Ali Riza-Ulqinaku i cili ka p\u00ebrkthyer &#8220;Mevludin&#8221; n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe.<br \/>\nS\u00eb bashku me parin\u00eb e qytetit n\u00eb Shkod\u00ebr emigroi edhe nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i familjeve zezake. Sipas disa t\u00eb dh\u00ebnave q\u00eb disponojm\u00eb deri m\u00eb sot, n\u00eb qytetin e Shkodr\u00ebs jan\u00eb regjistruar rreth 617 familje ulqinake me af\u00ebrsisht 2527 banor\u00eb, e barabart\u00eb kjo me 3 p\u00ebr qind t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb qytetit. Pranin\u00eb e popullsis\u00eb ulqinake n\u00eb Shkod\u00ebr e d\u00ebshmojn\u00eb patronimet nga ky mjedis, q\u00eb si t\u00eb tilla jan\u00eb t\u00eb pranishme edhe n\u00eb dit\u00ebt tona.<br \/>\n<strong><br \/>\n2. Politika asimiluese e kolonizuese e pushtetit t\u00eb Malit t\u00eb Zi<\/strong><\/p>\n<p>Me aneksimin e Ulqinit nga ana e pushtetit t\u00eb Malit t\u00eb Zi, n\u00eb n\u00ebntor 1880, politika shtet\u00ebrore malazeze kishte vendosur objektiva t\u00eb qarta n\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb territor t\u00eb ri. \u00c7\u00ebshtje ky\u00e7e sipas tyre ishte nd\u00ebrrimi i struktur\u00ebs etnike t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb k\u00ebtij mjedisi. Me urdh\u00ebr t\u00eb Simo Popoviqit i cili ishte n\u00eb funksionin e guvernatorit t\u00eb par\u00eb t\u00eb Ulqinit, organet e pushtetit malazez ia filluan pun\u00ebs p\u00ebr regjistrimin dhe matjen e sip\u00ebrfaqes tok\u00ebsore q\u00eb duhej t\u00eb kolonizohej.<br \/>\nN\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mjaft transparente na d\u00ebshmon letra e vojvod\u00eb Simo Popoviqit q\u00eb ia d\u00ebrgonte ministrit t\u00eb pun\u00ebve t\u00eb jashtme, ku thuhet: &#8220;Rrethi i Ulqinit p\u00ebr ne \u00ebsht\u00eb i huaj. T\u00eb gjith\u00eb k\u00ebtu jan\u00eb turq (shqiptar\u00eb t\u00eb konfesionit islam &#8211; N.D.) dhe mal\u00ebsor\u00eb. Kujdesi yn\u00eb i par\u00eb, p\u00ebr arsye t\u00eb shum\u00eb shkaqeve, duhet t\u00eb jet\u00eb q\u00eb banor\u00ebt vend\u00ebs t`i asimilojm\u00eb dhe at\u00eb sa m\u00eb par\u00eb n\u00eb dy m\u00ebnyra: me an\u00eb t\u00eb kolonizimit, duke vendosur k\u00ebtu 4-5 mij\u00eb familje malazeze dhe me an\u00eb t\u00eb hapjes s\u00eb shkollave. Kolonizimi do t\u00eb arrihet kur t\u00eb shp\u00ebrngulen mal\u00ebsor\u00ebt nga ky vend. Kur t\u00eb realizohet ky projekt, at\u00ebher\u00eb ky rajon i bukur dhe i pasur do t\u00eb jet\u00eb krejt\u00ebsisht dhe p\u00ebrgjithmon\u00eb i Malit t\u00eb Zi. Derisa t\u00eb mos realizohet ky q\u00ebllim, nuk kemi se \u00e7ka t\u00eb g\u00ebzohemi&#8221;.<br \/>\nNj\u00eb p\u00ebrmbajtje e till\u00eb nuk meriton t\u00eb analizohet sepse \u00e7do gj\u00eb \u00ebsht\u00eb e qart\u00eb dhe transparente, por i mbetej pushtetar\u00ebve t\u00eb rinj p\u00ebr t\u00eb realizuar n\u00eb praktik\u00eb kolonizimin e nj\u00eb territori t\u00eb ri, ku si q\u00ebllim final kishte ndryshimin e struktur\u00ebs etnike t\u00eb popullsis\u00eb me t\u00eb gjitha mjetet.<br \/>\nN\u00eb saje t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave q\u00eb disponojm\u00eb del se kolonizimi n\u00eb Fush\u00ebn e Ulqinit ka zgjatur gjat\u00eb deri n\u00eb mesin e vitit 1893. Deri n\u00eb fillim t\u00eb vitit 1888 jan\u00eb ndar\u00eb 4000 rrall\u00eb tok\u00eb (1 rrall\u00eb = 1804m2) dhe jan\u00eb vendosur 160 familje kolonist\u00ebsh malazez\u00eb. Deri n\u00eb fund t\u00eb vitit 1890, numri i familjeve koloniste arriti n\u00eb 200, nd\u00ebrsa n\u00eb fillim t\u00eb prillit 1893, ky num\u00ebr arriti mbi 300. Gjithsej k\u00ebtu jan\u00eb vendosur 400 familje kolonist\u00ebsh, t\u00eb cilave u jan\u00eb ndar\u00eb 5000 rrall\u00eb tok\u00eb. Nga kjo del se nj\u00eb ekonomi sht\u00ebpiake ka fituar mesatarsisht nga 12.5 rrall\u00eb tok\u00eb.<br \/>\n\u00c7\u00ebshtje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb ka paraqitur Mali i Bris\u00eb, i cili ka qen\u00eb i banuar me shqiptar\u00eb (mal\u00ebsor\u00eb), t\u00eb vendosur k\u00ebtu kryesisht nga Mal\u00ebsia e Madhe. Pushteti malazez u angazhua me t\u00eb gjitha mjetet p\u00ebr t\u2019i d\u00ebbuar, madje enkas p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje Parlamenti malazias miratoi nj\u00eb ligj t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, me q\u00ebllim t\u00eb kolonizimit t\u00eb k\u00ebtij territori me malazez\u00eb.<br \/>\nPopullsia malazeze e ardhur \u00ebsht\u00eb vendosur nga Mozhuri e deri n\u00eb Bun\u00eb, n\u00eb faza t\u00eb ndryshme. Kolonist\u00ebt ishin nga Ku\u00e7i, C\u00ebrmnica, Piperi, Nahija e Rijek\u00ebs, Leshanit, Katunit, Bjellopavliqit, Vasojeviqit, etj.<br \/>\nAsipratat ekspansioniste ndaj k\u00ebtij mjedisi i ka shprehur edhe vet\u00eb princ Nikolla i cili theksonte &#8220;&#8230; me vendosjen e malazez\u00ebve prej Mozhurit e deri te Buna, t\u00ebr\u00eb qarkun e Ulqinit e malazezojm\u00eb&#8221;, duke vazhduar se &#8220;&#8230;t\u00ebr\u00eb qyteti dhe rrethina \u00ebsht\u00eb e banuar me banor\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb konfesionit islam dhe katolik. Gjuha serbe n\u00eb k\u00ebt\u00eb an\u00eb t\u00eb Mozhurit nuk \u00ebsht\u00eb ndier. Me vendosjen e malazez\u00ebve zhduket tipi shqiptar i k\u00ebsaj ane&#8221;.<br \/>\nPas luft\u00ebrave ballkanike e sidomos asaj t\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb terrorit t\u00eb ushtrive serbo-malazeze, popullsia shqiptare u detyrua t\u00eb shp\u00ebrngulet ku krahinat shqiptare t\u00eb cilat jan\u00eb goditur m\u00eb s\u00eb shumti jan\u00eb Mal\u00ebsia, Plava-Gucia dhe Rozhaja. T\u00eb emigruarit me t`u vendosur n\u00eb Shkod\u00ebr dhe rrethin\u00ebn e saj t\u00eb ngusht\u00eb n\u00eb kujtim t\u00eb vendlindjes s\u00eb tyre vendbanimeve t\u00eb reja iu vendosen em\u00ebrimet &#8220;Hoti i Ri&#8221;, &#8220;Gruda e Re&#8221; dhe &#8220;Gucia e Re&#8221;, q\u00eb si t\u00eb tilla jan\u00eb edhe sot.<br \/>\nSe si ka ndryshuar struktura e popullsis\u00eb n\u00eb saje t\u00eb rrethanave politike dhe shoq\u00ebrore n\u00eb d\u00ebm t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare, shembull tipik mund t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb krahina e Plav\u00eb-Gucis\u00eb, e cila sipas t\u00eb dh\u00ebnave statistikore n\u00eb vitin 1908-1909, del se 82.6% n\u00eb struktur\u00ebn e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme ishte shqiptare, nd\u00ebrsa n\u00eb vitin 2003, ky num\u00ebr ishte 26.26% e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme. Nd\u00ebrsa p\u00ebr t\u00eb nj\u00ebtin vit n\u00eb Rozhaj\u00eb popullsi shqiptare kishte 86.5%, nd\u00ebrsa n\u00eb vitin 2003 ishin vet\u00ebm 4.32%. K\u00ebto konstatime faktografike, besoj se pasqyrojn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb transparente pozit\u00ebn e popullsis\u00eb shqiptare n\u00eb k\u00ebto mjedise.<br \/>\nN\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme dhe me pasoja t\u00eb vazhdueshme p\u00ebr popullin ton\u00eb, Shoqata e M\u00ebgimtar\u00ebve Shqiptar\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi ka organizuar nj\u00eb regjistrim t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare t\u00eb emigruar q\u00eb p\u00ebrfshin periudh\u00ebn kohore 1945-1992, t\u00eb dh\u00ebna k\u00ebto q\u00eb jan\u00eb publikuar n\u00eb tetor t\u00eb vitit 1992, nga del se nga viset shqiptare n\u00eb Mal t\u00eb Zi, duke filluar pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore e m\u00eb pas, n\u00eb bot\u00ebn e jashtme kan\u00eb emigruar 16 113 persona. Sipas komunave kemi k\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna: nga Ulqini 5577 banor\u00eb, Tivari 855, Podgorica 5500, Plava dhe Rozhaja 4181 banor\u00eb.<br \/>\nNuk ka dilem\u00eb se k\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna nuk jan\u00eb t\u00eb plota, sepse mungojn\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat n\u00eb mes dy luftrave bot\u00ebrore por edhe m\u00eb her\u00ebt, kryesisht mendojm\u00eb nga fundi i shekullit XIX dhe fillimi i shek. XX, kur u p\u00ebrcaktuan kufijt\u00eb politik\u00eb t\u00eb shtetit t\u00eb pavarur shqiptar, ku si\u00e7 dihet rreth gjysma e territoreve shqiptare mbet\u00ebn jasht\u00eb shtetit t\u00eb pavarur shqiptar, nga del se kjo \u00e7\u00ebshtje do t\u00eb jet\u00eb tem\u00eb e hapur edhe p\u00ebr t\u00eb ardhmen.<br \/>\nEmigrimi i shqiptar\u00ebve nga k\u00ebto vise \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb n\u00eb shum\u00eb shtete t\u00eb Evrop\u00ebs Per\u00ebndimore, por edhe n\u00eb SHBA, Kanada dhe Australi. T\u00eb dh\u00ebnat e tilla nga ky regjistrim, kjo Shoqat\u00eb i ka n\u00eb arkivin e vet, dhe p\u00ebr secilin individ apo familje ekzistojn\u00eb t\u00eb dh\u00ebna n\u00eb form\u00eb t\u00eb dosjes me em\u00ebr dhe mbiem\u00ebr, dhe si tilla mund t\u00eb v\u00ebrtetohen \u00e7do her\u00eb.<\/p>\n<p><strong>3. \u00c7do i treti shqiptar n\u00eb bot\u00ebn e jashtme<\/strong><\/p>\n<p>Por, n\u00eb lidhje me emigrimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb bot\u00ebn e jashtme p\u00ebr t\u00eb par\u00ebn her\u00eb nga regjistrimet e popullsis\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi, t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb p\u00ebraf\u00ebrta kemi nga regjistrimi i fundit i popullsis\u00eb nga viti 2003. Pasi n\u00eb k\u00ebt\u00eb regjistrim ka ndryshuar metodologjia e regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb n\u00eb krahasim me vitet e m\u00ebparshme, sepse \u00ebsht\u00eb marr\u00eb p\u00ebr baz\u00eb popullsia rezidente e jo edhe ajo q\u00eb gjendet n\u00eb bot\u00ebn e jashtme m\u00eb tep\u00ebr se nj\u00eb vit. Nga t\u00eb dh\u00ebnat e para t\u00eb cilat jan\u00eb publikuar nga ky regjistrim i popullsis\u00eb, del se shqiptar\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi gjithsejt ka 47 682 banor\u00eb apo 7.09% e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme. Por, pasi si kriter baz\u00eb \u00ebsht\u00eb marr\u00eb numri i banor\u00ebve n\u00eb vend e jo edhe ata t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb m\u00eb tep\u00ebr se nj\u00eb vit n\u00eb bot\u00ebn e jashtme del se shqiptar\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi ka 31 163 banor\u00eb apo 5.03% e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjitshme t\u00eb Republik\u00ebs. Andaj n\u00ebse zbresim k\u00ebt\u00eb num\u00ebr nga numri i popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme del s\u00eb nga Mali i Zi n\u00eb bot\u00ebn e jashtme jan\u00eb 16 519 shqiptar\u00eb apo 2.6% e popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme t\u00eb regjistruar. Nj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb e till\u00eb \u00ebsht\u00eb alarmuese sepse asnj\u00eb popull n\u00eb Mal t\u00eb Zi nuk ka pjes\u00ebmarrje aq t\u00eb lart\u00eb t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb emigruar, q\u00eb th\u00ebn\u00eb me gjuh\u00ebn e shifrave del s\u00eb \u00e7do i treti shqiptar nga Mali i Zi \u00ebsht\u00eb n\u00eb bot\u00ebn e jashtme, dukuri kjo e cila \u00ebsht\u00eb shnd\u00ebrruar n\u00eb proces.<br \/>\nNuk ka dilem\u00eb se nga nj\u00eb emigrim i till\u00eb n\u00ebnkuptohet edhe statusi i pavolitsh\u00ebm i tyre ekonomik n\u00eb k\u00ebt\u00eb mjedis multinacional. Emigrimi n\u00eb bot\u00ebn e jashtme, sidomos pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb masive ka filluar nga viti 1966. Shqiptar\u00ebt kan\u00eb braktisur vendlindjet e tyre dhe jan\u00eb vendosur n\u00eb kampet e ndryshme n\u00eb Itali, si n\u00eb Rom\u00eb e Trieste, por edhe gjetiu. Me t`u vendosur aty nuk jan\u00eb deklaruar se jan\u00eb shtetas jugosllav\u00eb, por rekomandimi ka qen\u00eb t\u00eb deklarohen se jan\u00eb shtetas t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, sepse si t\u00eb till\u00eb do t\u00eb ken\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb fitojn\u00eb leht\u00eb viz\u00ebn e emigracionit p\u00ebr n\u00eb vendet e tjera, kryesisht n\u00eb SHBA. Ishte kjo nj\u00eb politik\u00eb perfide e pushtetit jugosllav t\u00eb asaj kohe, duke mos treguar gjendjen e v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb mjerimit ekonomik t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb Mal t\u00eb Zi.<br \/>\nDuhet th\u00ebn\u00eb se emigrimi i shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi p\u00ebr n\u00eb bot\u00ebn e jashtme \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb kryesisht p\u00ebr motive ekonomike, por ka pasur edhe t\u00eb atill\u00eb q\u00eb jan\u00eb detyruar t\u00eb emigrojn\u00eb p\u00ebr motive politike, por ky num\u00ebr ka qen\u00eb relativisht i vog\u00ebl. Nd\u00ebrsa p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategori individ\u00ebsh \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb paraqet problemi se edhe pas d\u00ebshtimit t\u00eb komunizmit ata nuk jan\u00eb rehabilituar nga organet kompetente n\u00eb aspektin moral e po ashtu nuk jan\u00eb d\u00ebmshp\u00ebrblyer materialisht, sepse n\u00eb Mal t\u00eb Zi, n\u00eb shum\u00eb aspekte vazhdon politika e nj\u00ebjt\u00eb si m\u00eb par\u00eb, sepse pushteti e ka t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb pranoj\u00eb se edhe te shqiptar\u00ebt n\u00eb Mal t\u00eb Zi, ka pasur t\u00eb p\u00ebrndjekur, t\u00eb persekutuar dhe t\u00eb burgosur politik\u00eb.<br \/>\nJam i vet\u00ebdijsh\u00ebm se asnj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb numerike .<\/p>\n<p><strong>Dr. Nail Draga<br \/>\nKoha Javore<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb mbesin n\u00eb kujtes\u00ebn e gjeografis\u00eb komb\u00ebtare. Dukuria e till\u00eb \u00ebsht\u00eb shum\u00eb shqet\u00ebsuese sidomos n\u00eb ato komuna ku shqiptar\u00ebt jan\u00eb popullsi pakic\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme si\u00e7 \u00ebsht\u00eb komuna [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"spay_email":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true},"categories":[13],"tags":[2761,5659,5664,5660,5663,5662,5661],"jetpack_publicize_connections":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Lajme nga Ulqini\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2009-01-10T22:40:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2009-01-10T22:42:11+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"ulqini\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/\",\"name\":\"Lajme nga Ulqini\",\"description\":\"Lajme,Vijesti,Ulqini,Ulqin,Crna Gora,Mali i Zi\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif\",\"width\":\"555\",\"height\":\"368\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/\",\"name\":\"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2009-01-10T22:40:01+00:00\",\"dateModified\":\"2009-01-10T22:42:11+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#\/schema\/person\/dcab619c614d3038751c63bc2aadc06d\"},\"description\":\"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#\/schema\/person\/dcab619c614d3038751c63bc2aadc06d\",\"name\":\"ulqini\",\"sameAs\":[\"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\"],\"url\":\"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini","description":"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini","og_description":"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb","og_url":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/","og_site_name":"Lajme nga Ulqini","article_published_time":"2009-01-10T22:40:01+00:00","article_modified_time":"2009-01-10T22:42:11+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif"}],"twitter_misc":{"Written by":"ulqini","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/","name":"Lajme nga Ulqini","description":"Lajme,Vijesti,Ulqini,Ulqin,Crna Gora,Mali i Zi","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif","contentUrl":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/emigrimi-i-shqiptareve-nga-mali-i-zi.gif","width":"555","height":"368"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#webpage","url":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/","name":"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi - Lajme nga Ulqini","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#primaryimage"},"datePublished":"2009-01-10T22:40:01+00:00","dateModified":"2009-01-10T22:42:11+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#\/schema\/person\/dcab619c614d3038751c63bc2aadc06d"},"description":"T\u00eb dh\u00ebna alarmuese Nga pasojat e emigrimit t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare nj\u00eb num\u00ebr i konsideruar i vendbanimeve jan\u00eb zbrazur t\u00ebr\u00ebsisht dhe si t\u00eb tilla do t\u00eb","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/2009\/01\/10\/shkaqet-dhe-pasojat-e-emigrimit-te-shqiptareve-nga-mali-i-zi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Shkaqet dhe pasojat e emigrimit t\u00eb shqiptar\u00ebve nga Mali i Zi"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/#\/schema\/person\/dcab619c614d3038751c63bc2aadc06d","name":"ulqini","sameAs":["http:\/\/www.visit-ulcinj.com"],"url":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/author\/admin\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pe6lTn-2bp","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8395"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8395"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8395\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8395"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8395"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.visit-ulcinj.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8395"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}